Solidarisme.be

twitter 64x64rss 64x64facebook 64x64

Home Blog Artikels Westers populisme: het voorbeeld van Steden Tegen Islamisering en het Front National

Thursday22 June 2017

Friday, 03 June 2011 12:45

Westers populisme: het voorbeeld van Steden Tegen Islamisering en het Front National

Written by 

In 2005 begon Filip Dewinter, in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 2006, met een electorale strategie gericht op de joodse gemeenschap. Het was natuurlijk ietwat te doorzichtig en weinig geloofwaardig, maar toch was een dergelijke antisemitische strategie politiek te begrijpen. Inderdaad nog altijd antisemitisch, want de joden voor de kar denken te kunnen spannen voor eigen gewin moet men niet met filosemitisme verwarren.

Hoewel Dewinter nu voor 2012 forfait geeft aan De Wever, is aan zijn pro-joods discours niets veranderd. Integendeel, het is uitgebreid en uitgediept tot het punt waar het Vlaams Belang in de publieke opinie weinig meer is dan een anti-islam partij. De ergernis van zijn klassieke achterban in deze kan Dewinter natuurlijk weinig schelen. Aan betrouwbare en geloofwaardige protégés als Tanguy Veys heeft hij immers duizend keer meer dan onverbeterlijke romantici zoals Francis van den Eynde. En aan politiek onbekwame nostalgici van de Vlaamse beweging moet niet eens aandacht worden besteed. Niet om neerbuigend te doen, maar gezien hun gebrek aan analyse, is de maatschappelijke relevantie het equivalent van de betweter aan de toog. Neem het aan van de beroepspolitici, die zich zeer bewust zijn van de onmogelijkheid tot protest vanuit de basis.

Want inderdaad, men moet zich hier niet aan ergeren, het moet niet storen. Wat wel moet storen, is dat men de big picture uit het oog verliest. Waarom vraagt niemand zich af wat voor agenda achter het voortzetten van dit 'pro-joods' beleid zit? Waarom die algemene verbazing, ook bij de joodse gemeenschap (o.a. Open VLD'er Marinower en Joods Actueel), wanneer Dewinter zijn strategie perfect te verklaren valt zolang men even ophoudt met hysterisch te fulmineren, en gewoon een nuchtere analyse maakt?

Hoog tijd om de geschiedenis in te duiken, beginnend met het jaar na de Antwerpse gemeenteraadsverkiezingen van 2006.

2007: Het Front National wordt levend begraven

In de Franse politiek was 2007 een bewogen jaar. Toen waren het de legislatieve verkiezingen waarin Sarkozy, terend op de rellen in de Banlieues, een populistische agenda gebruikte om op de troon geheven te worden. Dit ging gepaard met een aanzienlijke nederlaag voor het Front National (FN), waarna haar burgemeesters en tal van kopstukken het zinkend schip geleidelijk verlieten. Met de lokale verkiezingen van 2008 werd deze trend nog eens bevestigd.

Vandaag zou het Vlaams Belang zich hier vast mee kunnen identificeren, destijds had de partij echter de hoogmoed om het FN levend te begraven, onder andere in een artikel in het partijblad namens toenmalig europarlementariër Koen Dillen. (1)

Maar wat valt hieruit af te leiden? Waarom werkt het VB actief mee aan de desintegratie van wat ooit de autoriteit was voor hun eigen politiek? De hele geschiedenis tussen het FN en het VB (iets dat sowieso precair was gezien hun divergerende standpunten) werd vergeten, net als wijlen vader Dillen zijn 'efforts' in deze. Niet voor niets werd FN-europarlementariër Carl Lang toen als enige nog door het VB naar voren geschoven. Niet toevallig zou deze in 2008 de partij dan ook verlaten, om in 2009 een eigen partij op te richten (de 'Parti de la France').

2008: Het begin van een internationale strategie

In januari 2008 startte Filip Dewinter met 'Steden tegen Islamisering' (STI). Dewinter zijn bedoeling was een amalgaam van Europese partijen te verzamelen onder zijn initiatief. Maar al te goed wetende dat het oude FN nooit mee zou gaan in dit gebeuren, moesten dergelijke obstakels (die altijd geweigerd hebben een islamofoob discours aan te nemen) uit de weg worden geruimd.

Het zou echter niet zo'n vaart lopen. Op kritiek uit Vlaanderen viel lang te wachten (buiten het N-SA dan), maar in Frankrijk zelf was men toch een stuk meer uitgeslapen. Terecht opgemerkt door Jules Van den Berghe van VOXNR (2) is de naam 'Steden tegen Islamisering' alleen al veelzeggend. Niet naties, niet volkeren, nee, de steden moeten voortaan ageren.

Bij Fransen stoot zoiets tegen de borst, het is je reinste etnocommunautarisme. Maar toegegeven, de toekomst van het FN was destijds nog onzeker. Stromingen aan Dewinter zijn VB compatibel, zoals de Franse identitairen (Robert Spieler, Fabrice Robert...) en Carl Lang, leken het politieke vacuüm op te kunnen vullen met hun eigen lijsten. Het was bovendien de tijd van SIOE (Stop Islamisation of Europe), dat zowel gehoor vond bij het VB als bij de Partij Voor de Vrijheid (PVV) van Geert Wilders.

Wie niet waagt die niet wint dus, Frankrijk moest het nog even zelf uitzoeken, maar de gedroomde alliantie met Nederland (al sinds Fortuyn zocht men deze) leek eindelijk mogelijk. Hier kwam echter binnen een maand de eerste kink in de kabel. Geert Wilders zijn vrees voor geassocieerd te worden met alles wat nationalistisch ruikt, leidde tot een breuk tussen de PVV en SIOE nog voor de eerste manifestatie in Den Haag (februari 2008), waar uiteindelijk maar een paar man kwam opdagen. Na een klacht vanwege haatdragende en racistische teksten op de website van SIOE Nederland, kwam gelijk een einde aan de link tussen Dewinter en Wilders, en daarmee tussen STI en de PVV.

Het begon al goed, maar het wordt nog beter. SIOE en diens Deense voorloper SIAD vielen nog voor 2010 uiteen, wat Dewinter zijn project nagenoeg isoleerde. Ondanks halfslachtige steun van onder andere de Italiaanse Lega Nord en de Oostenrijkse FPÖ, kwam het nog niet tot de verhoopte dynamiek. Deze partijen, hoe vreemd het ook mag klinken, zagen hun prioriteiten toch voornamelijk in het binnenland, waar hun regeringsdeelname prioriteit krijgt over de internationale ambities van Vlaanderens bad boy.

Dit werd pijnlijk duidelijk in het weekend van 19 september 2008, toen Dewinter een eerste anti-islamiseringscongres waagde in Keulen. De verwachte 1.500 man werden er uiteindelijk 300, maar vooral Le Pen schitterde in afwezigheid. De man was immers op de affiche gezet als spreker, maar spoedig repliceerde hij dat de organisatoren "leugenaars zijn" en dat hij nooit had toegezegd om aan het congres deel te nemen. Dit had weinig met rancune te maken, maar alles met dat het FN in het algemeen en Le Pen in het bijzonder zich nooit met dergelijke stromingen heeft willen associëren. Of er een bewuste strategie achter deze miscommunicatie zat, dat is speculatie. Zeker is wel dat het de verschillen verder heeft uitvergroot. Maar over Frankrijk later meer.

Voor Dewinter waren de buurlan... sorry, buursteden, in de eerste plaats nodig. Men moest niet begaan zijn met nationale en internationale politiek, Dewinter zijn strategie was bewust op deze kortzichtigheid gestoeld. De economische analyse van immigratie mocht er niet toe doen, het moest herleid worden tot een NIMBY (Not In My Back Yard) houding tegenover de islam tout court. Dewinter zijn ambities zouden niet lang in het isolement blijven, maar moesten wel nieuwe vormen aannemen.

2009: Duitsland

In Duitsland vond Dewinter aanhang bij de regionale 'Burgerbewegung' Pro Köln en Pro NRW. Niet zo burgerlijk gezien de dubieuze financiers (Patrik Brinkmann) en al helemaal geen beweging gezien de beperkte mobilisatiekracht (met het laatste VB-congres was de Pro-bus aangevuld met toeristen die absoluut niet achter de Burgerbewegung stonden). Maar evenmin Duits geörienteerd, zoals de naam al doet vermoeden. Dit was precies wat Dewinter zocht, want ondanks ook eventjes Die Republikaner te frequenteren (die nog altijd groter zijn dan de Burgerbewegung), was een natiewijde partij voor Europa's grootste land toch niet conform de STI-strategie.

Elke internationale politieke strategie komt echter met een vaak ongewilde bagage, het is niet alsof de Burgerbewegung uit het luchtledige is komen vallen. Hier schuilt immers een netwerk achter van donkerblauwe, neoconservatieve, pro-atlantische en gereformeerd christelijke groeperingen (PI-news.net, Pax Europa, JDL...)

Nu moet natuurlijk niet zomaar aan guilt by association gedaan worden. Het N-SA heeft omwille van haar eigen internationale strategie ook een resem ongewenste neveneffecten ondervonden. Maar wat wel moet gezegd zijn is dat deze strategie in de eerste en de laatste plaats gericht was op een sociale strijd, niet op racisme, extremisme of (zoals Dewinter) asociale islamofobie. En daarbij is het afstand nemen van dergelijke bagage geen teken van forfait, maar een consequent voortzetten van de strategie. In deze zin is het N-SA dan ook eerlijk gebleven, er is nooit afgeweken van de lijn en er is navenant ingegrepen wanneer het te gortig werd.

Kan hetzelfde gezegd worden van Dewinter? Dat het N-SA zich distantieert van de producten van de burgerij, de met haatblogs zoals het AFF gecultiveerde neonazi's e tutti quanti, is een feit. Zij zijn schaduworganisaties, symbolische producten van een bron waar het N-SA juist tegen strijdt. Maar distantieert Dewinter zich van zijn 'Duitse' associaties? Lezen we daarvoor het charter van STI. (3) Zo spreekt het over de "Westerse wereld in het algemeen", dus inclusief de VSA en Israël. Combineer dit met "de ideeën van de Verlichting" en "het liberalisme", dan betekent dat impliciet ook het systeem van consumentisme, financieel kapitalisme en de supranationale economische orde. Op vlak van economische belangen is Duitsland vandaag Vlaanderens objectieve vijand, maar dit mocht voor STI niet in de weg staan. Nu goed, niet alsof het VB zelf deze economische analyse maakt, maar toch...

Ten slotte wordt met de beschuldiging t.a.v. "moskeeën als katalysatoren voor de islamisering van de stadswijken [...] waarmee zij een rem vormen op de integratie van moslimminderheden" bewezen dat voor STI de islam gecastreerd moet worden om mee te gaan in een met "Westerse waarden en normen" (consumentisme, liberalisme etc.) compatibel niemendalletje. Iedereen gelijk voor de wet (van de markt).

Alleszins, met het STI netwerk nu wat meer uitgebreid, waagde Dewinter op 9 mei 2009 een tweede uitval op Keulen. Dit keer waren ze met 500 en werd het FN ingeruild voor Robert Spieler van Alsace d'Abord (nul verkozenen). Tegenover het jaar voordien ongetwijfeld een tweede keus, daar deze nooit zo veel volk op been zou kunnen brengen als het FN. Dit contact wordt nog altijd onderhouden door Hilde de Lobel van de (pseudo-)intellectualistische Delta Stichting. Hetgeen nog maar eens aantoont welke relevantie de 'radicale' en 'onafhankelijke' Vlaamse beweging heeft. Voor de Delta Stichting en diens 'nieuwrechtse volksnationalisten' is Alsace d'Abord goed, want identitair.

Maar deze identitaire fetish doet vergeten dat hun thema's perfect te convergeren zijn met die van het Westers populisme. Fabrice Lauffenburger, voormalig voorzitter van Jeunes Alsace (jongerenafdeling Alsace d'Abord) vatte de identitaire strijd mooi samen in politieke termen: "Wij zijn verheugd met vast te stellen dat de joden eindelijk begrepen hebben dat een multicultureel Europa nog veel antisemitischer is dan een blank Europa." (4)

Identitairen die deze (in meerdere opzichten perverse) redenering niet expliciet of impliciet volgen, sluiten zich buiten het politieke spel van Alsace d'Abord, les Identitaires (Fabrice Robert) én het Vlaams Belang. Dat hoeft niet eens rond geld te draaien zoals bij het VB vaak wordt gealludeerd, in Frankrijk gaat men ook gratis mee in deze redenering. Op het risico af alle identitairen nu deterministisch als nuttige idioten neer te zetten, zit het probleem dus wel stukken fundamenteler. Nuchter bekeken is een politieke tegenbeweging vanuit deze middens allicht onmogelijk..

Maar het is wel sowieso de moeite waard hier te onthouden dat het wederom om een regionale partij gaat. Nog zo eentje voor de lijst is Josep Anglada i Rius van Plataforma per Catalunya. De rest van de sprekerslijst werd, buiten misschien de FPÖ, aangevuld met nietszeggende figuren.

2010: Het Front National slaat terug

Terwijl STI zo ver ging de micropartij Mouvement National Républicain (MNR, nul verkozenen) uit te nodigen om zichzelf ervan te overtuigen dat er geen andere stem meer te horen was in Frankrijk, stelde Marine Le Pen in juli 2009 een interessant precedent bij de vervroegde lokale verkiezingen in Hénin-Beaumont. Hoewel een monsterverbond het FN nipt van de overwinning hield (47%), was vooral het vernieuwd concept opmerkelijk. Geen verwijzingen naar de partij, geen populisme, maar een boodschap voor de zwoegende Fransman, geteisterd door hoge belastingen, bureaucratie etc. De eerlijke economie tegen de politieke corruptie, het imago van een realistische politiek. Helaas was het geen realistische economische analyse, daar de werkloze tot schuldige in plaats van slachtoffer werd uitgeroepen (een beetje zoals Vlaamsnationalisten naar Wallonië kijken). Het was dus een economisch rechts discours voor een economisch links electoraat.

Toch was de boodschap duidelijk: het Front National is terug. Ook met de Europese verkiezingen van dat jaar, rijfde het FN drie verkozenen binnen. Ondertussen werd een totale comeback richting de regionale verkiezingen van 2010 gepland, waarbij de continuïteit veilig gesteld werd met 118 verkozenen. De partijen waarmee STI zich trachtte te profileren in Frankrijk, haalden wederom nul verkozenen.

De volgende étappe in de vernieuwing van het FN, waren haar interne verkiezingen voor het voorzitterschap en het Centrale Comité in januari 2011, die in tegenstelling tot het Vlaams Belang wel degelijk democratisch georganiseerd worden. Nu kan men argumenteren, er is ook geen beweging achter het VB, maar daartegenover staat het argument dat het VB de beweging kapot heeft gemaakt. Wat overblijft van de ('radicale') Vlaamse beweging is niet meer dan het nostalgische product van een bewuste marginalisering, waarbij 'partijdissidenten' zoals Francis van den Eynde de exponenten zijn. Een marginalisering, met als enige nut elk realistisch alternatief uit te sluiten. En dat staat dan nog los van voornoemd fundamenteel probleem met identitairen en politiek an sich.

Niet zo in Frankrijk, waar het FN kan teren op een zeer sterke buitenparlementaire beweging, wat de kandidaten voor de voorzittersverkiezingen ook aanzette tot het bijsturen van hun programma. Marine Le Pen, die voordien met de liberale en populistische lijn aan het flirten was (o.a. door het buitenwerken van figuren zoals Alain Soral), werd onder druk aangezet tot een meer sociale en economische analyse, ver verwijderd van het islamofobe en regionalistische discours waarmee Dewinter hoopt "Europees rechts" te domineren.

2011: Het Front National vernieuwt, Dewinter volhardt


Met de overwinning van Marine Le Pen in januari 2011 krijgt het FN een bewonderenswaardige lijn. Zo weigert de nieuwe Le Pen een verbond te sluiten met de andere partijen (in sterk contrast tot de Forza Flandria strategie), en verbaast ze in een interview in de Israëlische krant Haaretz, waar ze geen ruimte laat voor antisemitisme én filosemitisme (in sterk contrast tot de STI-strategie). (5) De lijn is verre van perfect vanzelfsprekend, hoewel er een zeer reële kans bestaat dat Marine Le Pen doorstoot naar de tweede ronde van de presidentsverkiezingen in 2012, stelt ze zich vooralsnog niet op als staatsvrouw voor alle Fransen. Maar dat terzijde.

Wat echter van belang is, Dewinter heeft met zijn STI-strategie gemikt, maar heeft hij ook gemist? Zijn verhoopte hegemonie op Europees rechts via het islamofobe populisme, heeft geresulteerd in een vele malen zwakker Vlaams Belang, tegenover een vele malen sterker Front National. In deze zin heeft Dewinter dus wel degelijk gemist door op het dubieuze succes van regionale partijen te mikken, inclusief zijn eigen partij.

Op handen en knieën terugkrabbelend, kwam dan ook een hilarisch communiqué uit omtrent het bezoek van Marine Le Pen aan de partij: "Dat kwam door interne verdeeldheid binnen het FN en door een aantal provocatieve uitlatingen van Jean-Marie Le Pen, waar wij als Vlaams Belang onmogelijk kunnen achterstaan." (6) Yeah right, los van al het bovenstaande, waren Jean-Marie Le Pen zijn uitspraken van ver vóór de breuk. Er speelt dan ook geen enkele factor mee behalve de electorale. Filip Dewinter mag hopen dat Le Pen hem dan ook niet laat staan zoals de (regerende) FPÖ en Lega Nord dat doen. Of zoals hij met het FN heeft gedaan. En die andere partijen komen dan nog tenminste min of meer politiek overeen met STI, Marine Le Pen heeft in vrijwel elk publiek statement expliciet punten uit het voornoemde charter tegengesproken.

Toch toont het evengoed dat Dewinter volhardt. Kristalliseren we de bovenbeschreven strategie, dan kan daaruit afgeleid worden dat Dewinter zijn STI mikt op de Europese verkiezingen van 2014. Dit niet door een nationaal beleid, dit niet eens in het belang van zijn tanende VB, maar door zich tot regio's en steden te beperken. En het is nog koffiedik kijken, maar als het ooit tot een Europese kieskring komt, dan zal Dewinter zichzelf kunnen profileren via deze strategie. Met de Burgerbewegung en andere regionalistische groupuscules zal dat nog net lukken, maar het Front National is niet van gisteren. De perverse voorwaarde is bovendien het verder fragmenteren van de landen in Europese context, dus zijn steun aan De Wever moet ook in deze zin niet verbazen. Maar de plooien met het FN plots gladgestreken noemen, dat is toch wel een koortsachtig geval van wishful thinking en gezichtsverlies vermijden.

Conclusie

Dewinter regeert over het VB vanuit de schaduw en spant alles voor zijn Europese strategie. Electoraal is daarbij in Vlaanderen slechts nood aan een absoluut minimum, vandaar het forfait voor Antwerpen 2012. Toch gaat zijn strategie niet van een leien dakje, zijn Europees succes is maar zeer beperkt. Met het herrijzen van het Front National, kan Dewinter dan ook niet anders dan zich nu voorzichtig opstellen. Hij is al moeten terugvallen op de zogeheten "supermoskees" in Vlaanderen zelf, zoals op 5 juni in Lier, maar dat betekent niet dat hij opgeeft.

En waarom zou hij, er is immers niets of niemand die hem een strobreed in de weg ligt. Al de traditionele 'alternatieven' komen van politiek onbruikbare identitairen. Nuttige idioten of miskende genieën, Dewinter zelf trekt zich er alleszins niets van aan, dat dit eerst eens doordringt. Met het N-SA probeert hij nu de oplossingen over te nemen, zonder de achterliggende redeneringen welteverstaan (hij kan zich moeilijk tegenspreken). En de identitairen doen het overige werk door de realistische analyses te isoleren, omdat zij marxistisch/belgicistisch/islamofiel/staatsnationalistisch/... zouden zijn. En dat deze dan wél fulmineren wanneer een Israëlisch staatssecretaris op de koffie komt of Tanguy Veys koosjer eet, dat moet achter de coulissen tot grote hilariteit leiden.

Frankrijk toont echter wel dat het mogelijk is dat een beweging gewicht in de schaal legt. Voor een echt alternatief is er dan ook nog veel werk. Bestaat de mogelijkheid om de succesvolle organisatie van de Franse beweging hier na te doen? Met identitairen van de Vlaamse beweging valt dat te betwijfelen, maar zonder debat kan er geen breekpunt gesteld worden, hen simpelweg negeren zou een verkeerd signaal uitzenden. Alle (ongetwijfeld bittere) kritiek jegens identitairen in deze analyse zou men dan ook moeten zien als een bewezen dienst, geen aanval.

Maar ondertussen zal de onderscheidende factor voor een nieuwe beweging liggen in het uitwerken van alternatieve analyses en de uitbouw van een breed maatschappelijk netwerk, dat hiertoe als draagvlak kan dienen. Er is dan ook in de eerste plaats nood aan afstand te nemen van de geconstrueerde taboes en symbolismen, die de huidige patstelling veroorzaken.

En het is niet moeilijk: 99% transpiratie en inspiratie geven, 1% associatie overstijgen. Maar het staat of valt wel bij de volle 100%, zo blijkt.

ADDENDUM: Ondertussen, elders in Frankrijk...

Terwijl Dewinter Marine Le Pen opvrijt als ware het dat zij de "ruk naar rechts in Europa verpersoonlijkt", schrijft Robert Spieler (spreker namens Alsace d'Abord op Dewinter zijn tweede STI-congres in Keulen) hoe de oude en de nieuwe Le Pen islamofiel zijn. Dit omdat zij de Koran niet interpreteren zoals Spieler en Dewinter dat doen en omdat de Marseillaanse 'moslimorganisatie' "Alliance Républicaine Ethique" het FN probeert te infiltreren.

Dewinter zal op zijn woorden moeten letten, als zijn pro-Europese islamofobie nog ergens voet aan de grond wil krijgen...

Noten

(1) Koen Dillen, "Het einde van het FN?", Vlaams Belang Magazine n°7, juli/augustus 2007, p. NB.
(2) http://www.voxnr.com/cc/d_antisionisme/EklApFAplVMRCmWonI.shtml
(3) http://www.stedentegenislamisering.be/Nl/2/
(4) "nous nous réjouissons de voir en?n les juifs comprendre que l’Europe multiculturelle sera encore plus antisémite que ne le fut l’Europe blanche" - Karl Hauffen, "Blacks contre Feujs, chronique d’une discorde", ID Magazine n°6, zomer 2006, p. 17-19.
(5) http://www.haaretz.com/weekend/week-s-end/the-daughter-as-de-demonizer-1.335743
(6) http://www.vlaamsbelang.org/0/8567

Steden tegen Islamisering

In 2005 begon Filip Dewinter, in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 2006, met een electorale strategie gericht op de joodse gemeenschap. Het was natuurlijk ietwat te doorzichtig en weinig geloofwaardig, maar toch was een dergelijke antisemitische strategie politiek te begrijpen. Inderdaad nog altijd antisemitisch, want de joden voor de kar denken te kunnen spannen voor eigen gewin moet men niet met filosemitisme verwarren.

Hoewel Dewinter nu voor 2012 forfait geeft aan De Wever, is aan zijn pro-joods discours niets veranderd. Integendeel, het is uitgebreid en uitgediept tot het punt waar het Vlaams Belang in de publieke opinie weinig meer is dan een anti-islam partij. De ergernis van zijn klassieke achterban in deze kan Dewinter natuurlijk weinig schelen. Aan betrouwbare en geloofwaardige protégés als Tanguy Veys heeft hij immers duizend keer meer dan onverbeterlijke romantici zoals Francis van den Eynde. En aan politiek onbekwame nostalgici van de Vlaamse beweging moet niet eens aandacht worden besteed. Niet om neerbuigend te doen, maar gezien hun gebrek aan analyse, is de maatschappelijke relevantie het equivalent van de betweter aan de toog. Neem het aan van de beroepspolitici, die zich zeer bewust zijn van de onmogelijkheid tot protest vanuit de basis.

Want inderdaad, men moet zich hier niet aan ergeren, het moet niet storen. Wat wel moet storen, is dat men de Big Picture uit het oog verliest. Waarom vraagt niemand zich af wat voor agenda achter het voortzetten van dit 'pro-joods' beleid zit? Waarom die algemene verbazing, ook bij de joodse gemeenschap (o.a. Open VLD'er Marinower en Joods Actueel), wanneer Dewinter zijn strategie perfect te verklaren valt zolang men even ophoudt met hysterisch te fulmineren, en gewoon een nuchtere analyse maakt?

Hoog tijd om de geschiedenis in te duiken, beginnend met het jaar na de Antwerpse gemeenteraadsverkiezingen.

2007: Het Front National wordt levend begraven

In de Franse politiek was 2007 een bewogen jaar. Toen waren het de legislatieve verkiezingen waarin Sarkozy, terend op de rellen in de Banlieues, een populistische agenda gebruikte om op de troon geheven te worden. Dit ging gepaard met een aanzienlijke nederlaag voor het Front National (FN), waarna haar burgemeesters en tal van kopstukken het zinkend schip geleidelijk verlieten. Met de lokale verkiezingen van 2008 werd deze trend nog eens bevestigd.

Vandaag zou het Vlaams Belang zich hier vast mee kunnen identificeren, destijds had de partij echter de hoogmoed om het FN levend te begraven, onder andere in een artikel in het partijblad namens toenmalig europarlementariër Koen Dillen. (1)

Maar wat valt hieruit af te leiden? Waarom werkt het VB actief mee aan de desintegratie van wat ooit de autoriteit was voor nationalistische politiek? De hele geschiedenis tussen het FN en het VB (iets dat sowieso precair was gezien hun divergerende standpunten) werd vergeten, net als wijlen vader Dillen zijn 'efforts' in deze. Niet voor niets werd FN-europarlementariër Carl Lang toen als enige nog door het VB naar voren geschoven. Niet toevallig zou deze in 2008 de partij dan ook verlaten, om in 2009 een eigen partij op te richten, de 'Parti de la France'.

2008: Het begin van een internationale strategie

In januari 2008 startte Filip Dewinter met 'Steden tegen Islamisering' (STI). Dewinter zijn bedoeling was een amalgaam van Europese partijen te verzamelen onder zijn initiatief. Maar al te goed wetende dat het oude FN nooit mee zou gaan in dit gebeuren, moesten dergelijke obstakels (die altijd geweigerd hebben een islamofoob discours aan te nemen) uit de weg worden geruimd.

Het zou echter niet zo'n vaart lopen. Op kritiek uit Vlaanderen viel lang te wachten (buiten het N-SA dan), maar in Frankrijk zelf was men toch een stuk meer uitgeslapen. Terecht opgemerkt door Jules Van den Berghe van VOXNR.com (http://www.voxnr.com/cc/d_antisionisme/EklApFAplVMRCmWonI.shtml) is de naam 'Steden tegen Islamisering' alleen al veelzeggend. Niet naties, niet volkeren, nee, de steden moeten voortaan ageren.

Bij Fransen stoot zoiets tegen de borst, het is je reinste etnocommunautarisme. Maar toegegeven, de toekomst van het FN was destijds nog onzeker. Stromingen aan Dewinter zijn VB compatibel, zoals de Franse identitairen (Robert Spieler, Fabrice Robert...) en Carl Lang, leken het politieke vacuüm op te kunnen vullen met hun eigen lijsten. Het was bovendien de tijd van SIOE (Stop Islamisation of Europe), dat zowel gehoor vond bij het VB als de Partij Voor de Vrijheid (PVV) van Geert Wilders.

Wie niet waagt die niet wint dus, Frankrijk moest het nog even zelf uitzoeken, maar de gedroomde alliantie met Nederland (al sinds Fortuyn zocht men deze) leek eindelijk mogelijk. Hier kwam echter binnen een maand de eerste kink in de kabel. Geert Wilders zijn vrees voor geassocieerd te worden met alles wat nationalistisch ruikt, leidde tot een breuk tussen de PVV en SIOE nog voor de eerste manifestatie in Den Haag (februari 2008), waar uiteindelijk maar een paar man kwam opdagen. Na een klacht vanwege haatdragende en racistische teksten op de website van SIOE Nederland, kwam gelijk een einde aan de link tussen Dewinter en Wilders, en daarmee tussen STI en de PVV.

Het begon al goed, maar het wordt nog beter. SIOE en diens Deense voorloper SIAD vielen nog voor 2010 uiteen, wat Dewinter zijn project nagenoeg isoleerde. Ondanks halfslachtige steun van onder andere de Italiaanse Lega Nord en de Oostenrijkse FPÖ, kwam het nog niet tot de verhoopte dynamiek. Deze partijen, hoe vreemd het ook mag klinken, zagen hun prioriteiten toch voornamelijk in het binnenland, waar hun regeringsdeelname niet opweegt tegenover de internationale ambities van Vlaanderens bad boy.

Dit werd pijnlijk duidelijk in het weekend van 19 september 2008, toen Dewinter een eerste anti-islamiseringscongres waagde in Keulen. De verwachte 1.500 man werden er uiteindelijk 300, maar vooral Le Pen schitterde in afwezigheid. De man was immers op de affiche gezet als spreker, maar spoedig repliceerde hij dat de organisatoren "leugenaars zijn" en dat hij nooit had toegezegd om aan het congres deel te nemen. Dit had weinig met rancune te maken, maar alles met dat het FN in het algemeen en Le Pen in het bijzonder zich nooit met dergelijke stromingen heeft willen associëren. Of er een bewuste strategie achter deze miscommunicatie zat, dat is speculatie. Zeker is wel dat het de verschillen verder heeft uitvergroot. Maar over Frankrijk later meer.

Voor Dewinter waren de buurlan... sorry, buursteden, in de eerste plaats nodig. Men moest niet begaan zijn met nationale en internationale politiek, Dewinter zijn strategie was bewust op deze kortzichtigheid gestoeld. De economische analyse van immigratie mocht er niet toe doen, het moest herleid worden tot een NIMBY (Not In My Back Yard) houding tegenover de islam tout court. Dewinter zijn ambities zouden niet lang in het isolement blijven, maar moesten wel nieuwe vormen aannemen.

2009: Duitsland

In Duitsland vond Dewinter aanhang bij de regionale 'Burgerbewegung' Pro Köln en Pro NRW. Niet zo burgerlijk gezien de dubieuze financiers (Patrik Brinkmann) en al helemaal geen beweging gezien de beperkte mobilisatiekracht (met het laatste VB-congres was de Pro-bus aangevuld met toeristen die absoluut niet achter de Burgerbewegung stonden). Maar evenmin Duits geörienteerd, zoals de naam al doet vermoeden. Dit was precies wat Dewinter zocht, want ondanks ook eventjes Die Republikaner te frequenteren (die nog altijd groter zijn dan de Burgerbewegung), was een natiewijde partij voor Europa's grootste land toch niet conform de STI-strategie.

Elke internationale politieke strategie komt echter met een vaak ongewilde bagage, het is niet alsof de Burgerbewegungen uit het luchtledige komen vallen. Hier schuilt immers een netwerk achter van donkerblauwe, neoconservatieve, pro-atlantische en gereformeerd christelijke groeperingen (PI-news.net, Pax Europa, JDL...)

Nu moet natuurlijk niet zomaar aan guilt by association gedaan worden. Het N-SA heeft omwille van haar eigen internationale strategie ook een resem ongewenste neveneffecten ondervonden. Maar wat wel moet gezegd zijn is dat deze strategie in de eerste en de laatste plaats gericht was op een sociale strijd, niet op racisme, extremisme of (zoals Dewinter) asociale islamofobie. En daarbij is het afstand nemen van dergelijke bagage geen teken van forfait, maar een consequent voortzetten van de strategie. In deze zin is het N-SA dan ook eerlijk gebleven, er is nooit afgeweken van de lijn en er is navenant ingegrepen wanneer het te gortig werd.

Kan hetzelfde gezegd worden van Dewinter? Dat het N-SA zich distantieert van de producten van de burgerij, de met haatblogs zoals het AFF gecultiveerde neonazi's e tutti quanti, is een feit. Zij zijn symbolische producten van waar het N-SA juist tegen strijdt, geen medestanders. Maar distantieert Dewinter zich van zijn 'Duitse' associaties? Lezen we daarvoor het charter van STI. Zo spreekt het over de "Westerse wereld in het algemeen", dus inclusief de VSA en Israël. Combineer dit met "de ideeën van de Verlichting" en "het liberalisme", dan betekent dat impliciet ook het systeem van consumentisme, financieel kapitalisme en de supranationale economische orde. Op vlak van economische belangen is Duitsland vandaag Vlaanderens objectieve vijand, maar dit mocht voor STI niet in de weg staan. Nu goed, niet alsof het VB zelf deze economische analyse maakt, maar toch...

Ten slotte wordt met de beschuldiging t.a.v. "moskeeën als katalysatoren voor de islamisering van de stadswijken [...] waarmee zij een rem vormen op de integratie van moslimminderheden" bewezen dat voor STI de islam gecastreerd moet worden om mee te gaan in een met "Westerse waarden en normen" (consumentisme, liberalisme etc.) compatibel niemendalletje. (2)

Alleszins, met het STI netwerk nu wat meer uitgebreid, waagde Dewinter op 9 mei 2009 een tweede uitval op Keulen. Dit keer waren ze met 500 en werd het FN ingeruild voor Robert Spieler van Alsace d'Abord (nul verkozenen). Tegenover het jaar daarvoor ongetwijfeld een tweede keus, daar deze nooit zo veel volk op been zou kunnen brengen als het FN. Dit contact wordt nog altijd onderhouden door Hilde de Lobel van de (pseudo-)intellectualistische Delta Stichting. Hetgeen nog maar eens aantoont welke relevantie de 'radicale' en 'onafhankelijke' Vlaamse beweging heeft. Voor de Delta Stichting en diens 'nieuwrechtse volksnationalisten' is Alsace d'Abord goed, want identitair.

Maar deze identitaire fetish doet vergeten dat hun thema's perfect te convergeren zijn met die van het Westers populisme. Fabrice Lauffenburger, voormalig voorzitter van Jeunes Alsace (jongerenafdeling Alsace d'Abord) vatte de identitaire strijd mooi samen in politieke termen: "Wij zijn verheugd met eindelijk vast te stellen dat de joden begrepen hebben dat een multicultureel Europa nog veel antisemitischer is dan een blank Europa." (3)

Identitairen die deze (in meerdere opzichten perverse) redenering niet expliciet of impliciet volgen, sluiten zich buiten het politieke spel van Alsace d'Abord, les Identitaires (Fabrice Robert) én het Vlaams Belang. Dat hoeft niet eens rond geld te draaien zoals bij het VB vaak wordt gealludeerd, in Frankrijk gaat men ook gratis mee in deze redenering. Op het risico af alle identitairen nu deterministisch als nuttige idioten neer te zetten, zit het probleem dus wel stukken fundamenteler. Nuchter bekeken is een politieke tegenbeweging vanuit deze middens nog niet voor vandaag en allicht ook nooit voor morgen.

Maar het is wel sowieso de moeite hier te onthouden dat het wederom om een regionale partij gaat. Nog zo eentje voor de lijst is Josep Anglada i Rius van Plataforma per Catalunya. De rest van de sprekerslijst werd, buiten misschien de FPÖ, aangevuld met nietszeggende figuren.

2010: Het Front National slaat terug

Terwijl STI zo ver ging de micropartij Mouvement National Républicain (MNR, nul verkozenen) uit te nodigen om zichzelf ervan te overtuigen dat er geen andere stem meer te horen was in Frankrijk, stelde Marine Le Pen in juli 2009 een interessant precedent bij de vervroegde lokale verkiezingen in Hénin-Beaumont. Hoewel een monsterverbond het FN nipt van de overwinning hield (47%), was vooral het vernieuwd concept opmerkelijk. Geen verwijzingen naar de partij, geen populisme, maar een boodschap voor de zwoegende Fransman, geteisterd door hoge belastingen, bureaucratie etc. De eerlijke economie tegen de politieke corruptie, het imago van een realistische politiek. Helaas was het geen realistische economische analyse, daar de werkloze tot schuldige in plaats van slachtoffer werd uitgeroepen (een beetje zoals Vlaamsnationalisten naar Wallonië kijken). Het was dus een economisch rechts discours voor een economisch links electoraat.

Toch was de boodschap duidelijk: het Front National is terug. Ook met de Europese verkiezingen van dat jaar, rijfde het FN drie verkozenen binnen. Ondertussen werd een totale comeback richting de regionale verkiezingen van 2010 gepland, waarbij de continuïteit veilig gesteld werd met 118 verkozenen. De partijen waarmee STI zich trachtte te profileren in Frankrijk, haalden wederom nul verkozenen.

De volgende étappe in de vernieuwing van het FN, waren haar interne verkiezingen voor het voorzitterschap en het Centrale Comité in januari 2011, die in tegenstelling tot het Vlaams Belang wel degelijk democratisch georganiseerd worden. Nu kan men argumenteren, er is ook geen beweging achter het VB, maar daartegenover staat het argument dat het VB de beweging kapot heeft gemaakt. Wat overblijft van de ('radicale') Vlaamse beweging is niet meer dan het nostalgische product van een bewuste marginalisering, waarbij 'partijdissidenten' zoals Francis van den Eynde de exponenten zijn. Een marginalisering, met als enige nut elk ander alternatief buiten te sluiten. En dat staat dan nog los van voornoemd fundamenteel probleem met identitarisme en politiek an sich.

Niet zo in Frankrijk, waar het FN kan teren op een zeer sterke buitenparlementaire beweging, wat de kandidaten voor de voorzittersverkiezingen ook aanzette tot het bijsturen van hun programma. Marine Le Pen, die voordien met de liberale en populistische lijn aan het flirten was (o.a. door het buitenwerken van figuren zoals Alain Soral), werd onder druk aangezet tot een meer sociale en economische analyse, ver verwijderd van het islamofobe en regionalistische discours waarmee Dewinter hoopt "Europees rechts" te domineren.

2011: Het Front National vernieuwt, Dewinter volhardt

Met de overwinning van Marine Le Pen in januari 2011 krijgt het FN een bewonderenswaardige lijn. Zo weigert de nieuwe Le Pen een verbond te sluiten met de andere partijen (in sterk contrast tot de Forza Flandria strategie), en verbaast ze in een interview in de Israëlische krant Haaretz, waar ze geen ruimte laat voor antisemitisme én filosemitisme (in sterk contrast tot de STI-strategie). (4) De lijn is verre van perfect vanzelfsprekend, hoewel er een zeer reële kans bestaat dat Marine Le Pen doorstoot naar de tweede ronde van de presidentsverkiezingen in 2012, stelt ze zich vooralsnog niet op als staatsvrouw voor alle Fransen. Maar dat terzijde.

Wat echter van belang is, Dewinter heeft met zijn STI-strategie gemikt, maar heeft hij ook gemist? Zijn verhoopte hegemonie op Europees rechts via het islamofobe populisme, heeft geresulteerd in een vele malen zwakker Vlaams Belang, tegenover een vele malen sterker Front National. In deze zin heeft Dewinter dus wel degelijk gemist door op het betwijfelenswaardige succes van regionale partijen te mikken, inclusief zijn eigen partij.

Op handen en knieën terugkrabbelend, kwam dan ook een hilarisch communiqué uit omtrent het bezoek van Marine Le Pen aan de partij: "Dat kwam door interne verdeeldheid binnen het FN en door een aantal provocatieve uitlatingen van Jean-Marie Le Pen, waar wij als Vlaams Belang onmogelijk kunnen achterstaan." (5) Yeah right, los van al het bovenstaande, waren Jean-Marie Le Pen zijn uitspraken van ver vóór de breuk. Er speelt dan ook geen enkele factor mee behalve de electorale. Filip Dewinter mag hopen dat Le Pen hem dan ook niet laat staan zoals de (regerende) FPÖ en Lega Nord dat doen. En die komen dan nog tenminste min of meer politiek overeen met STI, Marine Le Pen heeft in vrijwel elk publiek statement expliciet punten uit het voornoemde charter tegengesproken.

Toch toont het evengoed dat Dewinter volhardt. Kristalliseren we de bovenbeschreven strategie, dan kan daaruit afgeleid worden dat Dewinter zijn STI mikt op de Europese verkiezingen van 2014. Dit niet door een nationaal beleid, dit niet eens in het belang van zijn tanende VB, maar door zich tot regio's en steden te beperken. En het is nog koffiedik kijken, maar als het ooit tot een Europese kieskring komt, dan zal Dewinter zichzelf kunnen profileren via deze strategie. Met de Burgerbewegung en andere regionalistische groupuscules zal dat nog net lukken, maar het Front National is niet van gisteren. De perverse voorwaarde is bovendien het verder fragmenteren van de landen in Europese context, dus zijn steun aan De Wever moet ook in deze zin niet verbazen. Maar de plooien met het FN plots gladgestreken noemen, dat is toch wel een koortsachtig geval van wishful thinking en gezichtsverlies vermijden.

Conclusie

Dewinter regeert over het VB vanuit de schaduw en spant alles voor zijn Europese strategie. Electoraal is daarbij in Vlaanderen slechts nood aan een absoluut minimum, vandaar het forfait voor Antwerpen 2012. Toch gaat zijn strategie niet van een leien dakje, zijn Europees succes is maar zeer beperkt. Met het herrijzen van het Front National, kan Dewinter dan ook niet anders dan zich nu voorzichtig opstellen. Hij is al moeten terugvallen op de zogeheten "supermoskees" in Vlaanderen zelf, zoals op 5 juni in Lier, maar dat betekent niet dat hij opgeeft.

En waarom zou hij, er is immers niets of niemand die hem in de weg ligt. Al de traditionele 'alternatieven' komen van politiek onbruikbare identitairen. Nuttige idioten of miskende genieën, Dewinter zelf trekt zich er alleszins niets van aan, dat dit eerst eens doordringt. Met het N-SA probeert hij nu de oplossingen over te nemen, zonder de achterliggende redeneringen (hij kan zich moeilijk tegenspreken). En de identitairen doen het overige werk door de realistische analyses te isoleren, omdat zij marxistisch/belgicistisch/islamofiel/staatsnationalistisch/... zouden zijn. En dat deze dan wél fulmineren wanneer een Israëlisch staatssecretaris op de koffie komt of Tanguy Veys koosjer eet, dat moet achter de coulissen tot grote hilariteit leiden.

Frankrijk toont echter wel dat het mogelijk is dat een beweging gewicht in de schaal legt. Voor een echt alternatief is er dan ook nog veel werk. Bestaat de mogelijkheid om de succesvolle organisatie van de Franse beweging hier na te doen? Met identitairen van de Vlaamse beweging valt dat te betwijfelen, maar zonder debat kan er geen breekpunt gesteld worden, hen simpelweg negeren zou een verkeerd signaal uitzenden.

Maar ondertussen zal de onderscheidende factor voor een nieuwe beweging liggen in het uitwerken van alternatieve analyses en de uitbouw van een breed maatschappelijk netwerk, dat hiertoe als draagvlak kan dienen. Er is dan ook in de eerste plaats nood aan afstand te nemen van de geconstrueerde taboes en symbolismen, die de huidige patstelling veroorzaken.

En het is niet moeilijk: 99% transpiratie en inspiratie geven, 1% associatie overstijgen. Maar het staat of valt wel bij de volle 100%, zo blijkt.


Noten
(1) Koen Dillen, "Het einde van het FN?", Vlaams Belang Magazine n°7, juli/augustus 2007, p. NB.
(2) http://www.stedentegenislamisering.be/Nl/2/
(3) "nous nous réjouissons de voir en?n les juifs comprendre que l’Europe multiculturelle sera encore plus antisémite que ne le fut l’Europe blanche" - Karl Hauffen, "Blacks contre Feujs, chronique d’une discorde", ID Magazine n°6, zomer 2006, p. 17-19.
(4) http://www.haaretz.com/weekend/week-s-end/the-daughter-as-de-demonizer-1.335743
(5) http://www.vlaamsbelang.org/0/8567

N-SA

  • Over Ons
  • Meedoen
  • This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
  • +32(0)476/39.83.66
  • Inloggen

Info

Web 2.0

Hou het laatste nieuws bij!

RSSFacebookTwitter